Գործնական օրինակ և իրականացման արձանագրություն
«Հետազոտության մեթոդներ» բաժնի այս հրապարակման մեջ ներկայացնում ենք ֆոկուս խմբային հարցման (ՖԽՀ) իրականացման մոդելային օրինակ։ Այս մեթոդը թույլ է տալիս դուրս գալ քանակական տվյալների շրջանակից և հասկանալ մասնակիցների վերաբերմունքը, մոտիվացիան և դասընթացի իրական ազդեցությունը։
Ստորև ներկայացված է դասընթացի արդյունավետության գնահատման համար մշակված ստանդարտացված պրոտոկոլը։
Հետազոտության անձնագիր
- Մեթոդը. Որակական հետազոտություն (Ֆոկուս խմբային հարցում)։
- Թիրախը. Դասընթացի մասնակիցներ (6-10 հոգի)։
- Նպատակը. Գնահատել դասընթացի բովանդակային համապատասխանությունը, դասավանդման մեթոդների արդյունավետությունը և մասնակիցների մասնագիտական առաջընթացը։
- Տևողությունը. 90 րոպե։
Իրականացման փուլերը
Քայլ 1. Նախապատրաստում և էթիկա
Հետազոտության հավաստիությունն ապահովելու համար անհրաժեշտ է նախապես պատրաստել համաձայնության ձևաթուղթը։ Այն ներառում է տեղեկատվություն գաղտնիության, ձայնագրության թույլտվության և տվյալների օգտագործման նպատակների մասին։
Քայլ 2. Բացում և կանոնների սահմանում (10 րոպե)
Մոդերատորը ներկայացնում է քննարկման նպատակը՝ շեշտադրելով, որ բոլոր կարծիքները (թե՛ դրական, թե՛ բացասական) հավասարապես կարևոր են ծրագրի բարելավման համար։
Քայլ 3. Ներկայացման փուլ (10 րոպե)
Մասնակիցները ներկայանում են և պատասխանում մեկնարկային հարցին.
«Ի՞նչն էր Ձեր գլխավոր դրդապատճառը այս դասընթացին մասնակցելու համար»։
Քայլ 4. Հիմնական քննարկում (60 րոպե)
Քննարկումը բաժանվում է երեք առանցքային թեմատիկ բլոկների.
Ա. Բովանդակություն և կառուցվածք
- Որքանո՞վ էր դասընթացի ուսումնական պլանը համապատասխանում ոլորտի գործնական պահանջներին։
- Որո՞նք էին ամենաուժեղ և ամենաթույլ առարկայական հատվածները։
Բ. Դասավանդման մեթոդաբանություն
- Ինչպե՞ս կգնահատեք կիրառվող մեթոդները (քեյսեր, թիմային աշխատանք, դասախոսություն)։ Ո՞րն էր առավել արդյունավետ։
- Արդյո՞ք տրամադրված ուսումնական պաշարները (նյութեր, գրականություն) որակյալ և մատչելի էին։
Գ. Մարտահրավերներ և հեռանկարներ
- Ինչպիսի՞ մասնագիտական կամ անձնական հմտություններ ձեռք բերեցիք դասընթացի արդյունքում։
- Որո՞նք էին այն հիմնական խոչընդոտները, որոնց հանդիպեցիք ուսումնառության ընթացքում։
Քայլ 5. Ամփոփում և եզրահանգում (10 րոպե)
Մասնակիցներին առաջադրվում է «ելքի հարցը».
«Եթե հնարավորություն ունենայիք կատարելու մեկ ամենակարևոր փոփոխությունը դասընթացում, ո՞րը կլիներ այն»։
Քայլ 6. Հետհետազոտական աշխատանք (Վերլուծություն)
Ֆոկուս խմբի ավարտից հետո իրականացվում է տվյալների գիտական մշակում.
- Տրանսկրիպցիա. Ձայնագրության բառացի տառադարձում։
- Թեմատիկ վերլուծություն. Տեքստի կոդավորում՝ հիմնական թեմաների և օրինաչափությունների վերհանման նպատակով։
- Հաշվետվություն. Վերջնական արդյունքների ամփոփում, որը ներառում է մասնակիցների ուղղակի մեջբերումներն ու առաջարկությունները։
Կարևոր է. Ֆոկուս խմբային հարցման հաջողությունը կախված է մոդերատորի անկողմնակալությունից և մասնակիցների միջև վստահելի մթնոլորտ ստեղծելու կարողությունից։
